Տիեզերքն ու ֆիլատելիստները․ ճամփորդություն՝ նամականիշների օգնությամբ
Աջակցիր «Ա1+»-ինԿորոնավիրուսի օրերին կարող ես ճամփորդել, եթե սիրահարված ես․․․ ֆիլատելիային։ Սա բոլորովին այլ աշխարհ է, եւ, ինչպես ասում են, սեր է ամբողջ կյանքի համար։ Եթե նույնիսկ ինչ-ինչ պատճառով դադարում ես զբաղվել ֆիլատելիայով, այն քեզ օգնում է սավառնել տարբեր «աշխարհներում» այնպիսի իրավիճակներում, ինչպիսին օրինակ՝ ներկայումս է ։
Իսկ այդ «աշխարհները» տարբեր են՝ նկարչությունից մինչեւ տիեզերագնացություն։ Ֆիլատելիստների համար այնքան կարեւոր չէ՝ որ երկրում է ստեղծվել, այլ ինչ թեմայով է նամականիշը։
Մի քանի օր առաջ՝ ապրիլի 12-ին, նշվում էր Տիեզերագնացության ու ավիացիայի օրը։ Խորհրդային Միությունում ֆիլատելիայում ամենատարածված թեմաներից մեկը հենց տիեզերքն ու տիզերագնացությունն էր: Այն հատկապես մեծ թափ հավաքեց անցած դարի 70-80-ականներին, երբ ԽՍՀՄ-ը սկսեց մեկը մյուսի հետևից միջազգային անձնակազմեր ուղարկել տիեզերք: Դրան զուգահեռ սկսեցին տարբեր անեկդոտներ հյուսվել։
Ասում են՝ երբ առաջին վիետնամցի տիեզերագնացը վերադառնում է հայրենիք, նրա մատները լրիվ կապտած են լինում: Հարցին՝ ինչ է պատահել, նա ասում է. «Տիեզերանավում հենց ուզում էի մի բանի ձեռք տալ, խորհրդային տիեզերագնացը քանոնով մատներիս էր հարվածում »:
Խորհրդային Միությունում ֆիլատելիան բավականին մեծ տարածում ուներ: 1985թ տվյալներով՝ Ֆիլատելիստների համամիութենական ընկերության անդամների թիվը կազմել է 406 հազար մարդ: Նրանք պետք է ամենամյա անդամավճարներ մուծեին, որպեսզի կարողանային գնել մաքուր, չմարված նամականիշներ: Դրանք վաճառվում էին իրենց ինքնարժեքով, իսկ մարված նամականիշները մի քանի անգամ էժան էին, բայց արդեն մեծ արժեք չէին ներկայացնում պրոֆեսիոնալ ֆիլատելիստների համար:
Խորհրդային Հայատանում գործել են ֆիլատելիստական տարբեր ակումբներ և խմբակներ, սակայն դրանցից ամենագլխավորը գտնվում էր Լենինի պողոտայի (ներկայիս Մաշտոցի պողոտա - հեղ.) վրա գտնվող ֆիլատելիստական խանութի հետնամասում: Մի խանութ էլ կար Թումանյան փողոցում:
Ընկերության անդամները պետք է գրանցվեին դրանցից որևէ մեկում, որպեսզի հազվագյուտ համարվող նամականիշները երկու օրինակից ավելի չգնեին: Դրանք հիմնականում համարակալված և հատուկ թողարկված նամականիշներն էին:
ՖՀԸ անդամները նաև կարող էին ձեռք բերել սոցիալիստական ճամբարի երկրներից ստացվող նամականիշները:
Հայաստանի անկախացումից հետո անկախացավ նաև ֆիլատելիան: Հայաստանը սկսեց թողարկել սեփական նամականիշները: Առաջինը լույս է տեսել հենց 1992 թվականին: Սակայն մշակույթի այս տարատեսակը մեծ տարածում չգտավ մեր հանրապետությունում: Փակվեցին ակումբները, վերը նշված խանութները փոխեցին իրենց ուղղվածությունը: Ճիշտ է, Մաշտոցի պողոտայի վրա գտնվող ակումբը դեռ գործում է, բայց ֆիլատելիստների թիվը տարեց-տարի նվազում է: Ինչ վերաբերում է նամականիշների վաճառքին, ապա դրանք կարելի է ձեռք բերել փոստային բաժանմունքներում: Միակ մասնագիտացված խանութը գտնվում է համար 10 փոստատանը:
Ավաղ, Հայաստանը դեռևս արտասահմանյան երկրներում է թողարկում իր նամականիշները, ինչի պատճառով մեծանում են ծախսերը, բարձրանում ինքնարժեքը, սահմանափակում քանակը:
Ի դեպ, աշխարհում առաջին նամականիշը կոչվում է «սեւ պենի», քանի որ այն տպագրվել է սեւ ներկով եւ արժեր մեկ պենի: Հիմա այն ամենաթանկ նամականիշն է ֆիլատելիստների համար:
